Sanskrit for Class 10 ( chapter Explanation )

1. एकेन राजहंसेन या शोभा सरसो भवेत्।न सा बकसहस्रेण परितस्तीरवासिना।। शब्दार्थाःसरसः – तालाब (नदी) की। भवेत् – हो/होती है। बकसहस्रेण […]

1. एकोत्तर द्विसहस्त्रख्रीष्टाब्दे (2001 ईस्वीये वर्षे) गणतन्त्र-दिवस-पर्वणि यदा समग्रमपि भारतराष्ट्र नृत्य-गीतवादित्राणाम् उल्लासे मग्नमासीत् तदाकस्मादेव गुर्जर- राज्यं पर्याकुल, विपर्यस्तम्, क्रन्दनविकलं, विपन्नञ्च

1. पिता यच्छति पुत्राय बाल्ये विद्याधनं महत्।पिताऽस्य किं तपस्तेपे इत्युक्तिस्तत्कृतज्ञता॥1॥ शब्दार्थाःबाल्ये – (बाल्ये वयसि)-बचपन में।महत् – (बृहत्)-बड़ा।उक्तिः – (कथनम्)-कथन। हिंदी

1. कश्चन निर्धनो जनः भूरि परिश्रम्य किञ्चिद् वित्तमुपार्जितवान्। तेन वित्तेन स्वपुत्रम् एकस्मिन् महाविद्यालये प्रवेश दापयितुं सफलो जातः। तत्तनयः तत्रैव छात्रावासे

1. वनस्य दृश्यम् समीपे एवैका नदी वहति। एकः सिंहः सुखेन विश्राम्यते तदैव एकः वानरः आगत्य तस्य पुच्छं धुनोति। क्रुद्धः सिंहः

1. आलस्यं हि मनुष्याणां शरीरस्थो महान् रिपुः।नास्त्युद्यमसमो बन्धुः कृत्वा यं नावसीदति ॥1॥ शब्दार्थाःआलस्यम् – आलस्य। हि-निश्चय से। मनुष्याणां – मनुष्यों

1. कश्चित् कृषकः बलीवर्दाभ्यां क्षेत्रकर्षणं कुर्वन्नासीत्। तयोः बलीवर्दयोः एकः शरीरेण दुर्बलः जवेन गन्तुमशक्तश्चासीत्। अतः कृषकः तं दुर्बलं वृषभं तोदनेन नुद्यमानः

1. (सिंहासनस्थः रामः। ततः प्रविशतः विदूषकेनोपदिश्यमानमार्गों तापसौ कुशलवी)विदूषकः – इत इत आयौं!कुशलवी – (रामस्य समीपम् उपसृत्य प्रणम्य च) अपि कुशल

1. अस्ति देउलाख्यो ग्रामः। तत्र राजसिंहः नाम राजपुत्रः वसति स्म। एकदा केनापि आवश्यककार्येण तस्य भार्या बुद्धिमती पुत्रद्वयोपेता पितुर्गृहं प्रति चलिता।

1. दुर्वहमत्र जीवितं जातं प्रकृतिरेव शरणम्।शुचि-पर्यावरणम्॥महानगरमध्ये चलदनिशं कालायसचक्रम्।मनः शोषयत् तनुः पेषयद् भ्रमति सदा वक्रम्॥दुर्दान्तैर्दशनैरमुना स्यान्नैव जननसनम्। शुचि… ॥1 ॥शब्दार्था: दुर्वहम्